Chụp chuyển động với kỹ thuật lia máy

Binh Minh Digital Editorial02/06/20164 phút đọc

Người chụp sẽ lia máy theo cùng chiều chuyển động với đối tượng được chụp. Như vậy, dù cho có đối tượng có dịch chuyển liên tục thì ảnh vẫn nét và rõ còn hậu cảnh xung quang dù đứng yên vẫn trở nên mờ ảo. Đây là kỹ thuật chụp chuyển động bằng cách lia máy. Đối tượng được chụp sẽ luôn ở vị trí phía trong khung hình.

Những yếu tố chính quyết định sự thành công chính là khoảng cách, tốc độ chuyển động và cách căn khung hình. Với một thời gian phơi sáng (tốc độ cửa trập) đủ lâu để làm cho toàn bộ hậu cảnh có đối tượng đi ngang qua trở nên nhòe mờ.

Nếu dùng ống kính góc rộng và một khung cảnh lớn mà kích cỡ nhân vật chỉ là phần nhỏ, thì chuyển động của nhân vật trong khung cảnh là không lớn, vì thế kể cả khi lia máy, hậu cảnh sẽ ít hiệu ứng nhòe mờ hơn do lia máy tốc độ chậm. Nhưng nếu cùng cảnh, cùng tốc độ cửa trập, sử dụng ống tele với tỷ lệ nhân vật lấp gần đầy khuôn hình, hậu cảnh sẽ mờ nhòe nhiều hơn hẳn, bởi lúc này, máy ảnh phải lia theo tốc độ nhanh hơn mới có thể giữ cho người được chụp ở một ví trí định trước trong khung hình.

Một yếu tố khác cũng cần được xem xét, đó là góc quay của ống kính khi lia theo quãng đường di chuyển của người được chụp trong khoảng thời gian xác định. Khi khung cảnh hẹp với ống tele, máy sẽ phải lia với góc lớn hơn. Vì thế, cùng một thời gian phơi sáng, góc lia càng rộng thì đối tượng sẽ càng mờ.

Xem bài Các ống kính lấy nét như thế nào

Chuyển động của đối tượng là chuyển động thẳng, trong khi máy ảnh lại chuyển động quay (quay theo trục mà tâm là người chụp), nên cả đối tượng lẫn hậu cảnh sẽ có những điểm nhòe do quay. Lý do bởi khoảng cách giữa đối tượng và máy ảnh bị thay đổi vì không chuyển động cùng phương. Chỉ khi nào đối tượng di chuyển vòng tròn cùng tâm với người chụp thì khi đó sẽ dễ hơn rất nhiều bởi cùng một phương chuyển động.

Ngoài ra, cần quan tâm khoảng cách. Khoảng cách giữa người chụp và đối tượng xa thì góc lia máy sẽ giảm đi và ngược lại. Để tạo được hậu cảnh nhòe tốt, trong khi giảm thiểu được hiệu ứng mờ trên hình ảnh người chụp do sự khác phương giữa chuyển động góc và chuyển động quay, hãy sử dụng ống tele để đứng từ xa và zoom lại sao cho đối tượng lớn gần bằng khung hình. Nhưng nếu đứng quá xa thì góc lia nhỏ làm giảm khả năng xóa phông làm mờ hậu cảnh xung quanh.

Tốt nhất là mở ống kính ở mức tiêu cự xa nhất có thể và chụp để giảm thiểu khác phương chuyển động giữa ống kính và đối tượng, từ đó giữ được độ nét của người cần chụp, đồng thời chụp với tốc độ chậm nhất để xóa mờ hậu cảnh tốt hơn.

Tham khảo kỹ thuật nhiếp ảnh tại Binhminhdigital.com

Quan trọng là làm sao người chụp phải xác định được tốc độ của màn trập khi lia phù hợp với tốc độ chuyển động của đối tượng theo dõi, trên cơ sở khoảng cách từ máy tới đối tượng và quãng đường người đó di chuyển trong suốt thời gian mở màn trập. Như đã đề cập thì chuyển động của đối tượng là chuyển động ngang, trong khi màn trập có chuyển động thẳng đứng. Vì thế, có khi chụp một hình chữ nhật di chuyển nhanh lại ra hình thoi. Giống như khi cửa trập đóng lại không nhận ánh sáng thu vào nhưng theo thứ tự từ trên xuống sẽ có phần ánh sáng vào trước và ánh sáng vào sau làm méo mó hình ảnh.